Emoties toelaten, hoe doe je dat nou eigenlijk?

Mensen die er verstand van hebben, zeggen dat pure, primaire emoties hooguit zo’n 90 seconden duren. Waarom blijven we dan toch vaak langer in een emotie hangen?

---

Triggers

Op het moment dat er iets gebeurt in je leven, een trigger, ervaar je een emotionele reactie. Je wordt boos of verdrietig. Er gebeurt dan van alles in je lijf wat met neurotransmitters en hormonen te maken heeft. Zonder daar te diep op in te gaan (Google is je vriend als je daar meer over wilt weten!), komt het erop neer dat deze eerste reactie zo’n anderhalve minuut duurt voordat ie weer uit je systeem is.

Toch ervaren we vaak dat we langer in een emotie zitten dan anderhalve minuut. Dit kan meerdere redenen hebben.

Verhalen

Eén van die redenen, en misschien wel de grootste, is de verhalen die we onszelf vertellen over de trigger. Ik heb bijvoorbeeld veel tranen gelaten, meer dan ik in 90 seconden kon produceren, toen ik hoorde dat ik uitgezaaide borstkanker had. Die tranen waren niet alleen vanwege dit bericht, maar, logischerwijs, ook vanwege het verhaal dat ik had rondom uitgezaaide kanker.

Die tranen waren vanwege angst dat ik dood zou gaan voordat ik m’n 40ste verjaardag zou vieren, verdriet om alles wat ik zou missen. Verdriet omdat mijn leven anders zou gaan zijn. Verdriet omdat mijn broer en ik onze beide ouders waren verloren door kanker en ik nu mijn broer moest gaan vertellen dat ik het ook had. Verdriet vanwege het verdriet van mijn vrienden. Verdriet vanwege de chemo en bestralingen die me te wachten stonden.

Ik heb veel gehuild die eerste periode, en ik denk dat dat goed is geweest. Laat maar stromen! Later in het traject, toen die eerste overweldiging van de diagnose wat was weggezakt, had ik nog steeds verdriet, maar werd het specifieker. Tranen wanneer ik aan het chemo-infuus hing. Tranen om de mogelijkheid dat ik mijn borst(en) moest laten amputeren.

Huilen zonder verhaal

Vooral bij die laatste heb ik, ik denk voor het eerst, echt een emotie ervaren zonder verhaal. De gedachte kwam in me op nadat ze bloed hadden afgenomen voor DNA onderzoek; “wat als straks mijn beide borsten eraf moeten?”

Mijn lief en ik stonden op het punt om naar bed te gaan toen deze gedachte binnenkwam als een sloopkogel. De trigger. Ik huilde tranen met tuiten, terwijl mijn lief me vasthield. Hij vroeg niks, zei niks, maar hield me vast. Ik huilde terwijl ik in mijn lijf voelde waar het verdriet zat. In mijn borst. Ik huilde tot de tranen wegzakte. Ik voelde in mijn lijf, op die plek, of daar meer zat, en weer huilde ik. Toen de tranen de tweede keer wegzakte en ik voelde in mijn lijf, voelde het leeg. Op. Ruimtelijk. Ik heb m’n neus gesnoten en we zijn heerlijk gaan slapen.

Ruimte geven vanuit je lijf

Op het moment dat ik vandaag de dag verdrietig ben, probeer ik hetzelfde te doen als toen: uit mijn hoofd en in mijn lijf. Op welke plek in mijn lichaam zit dit verdriet? En vervolgens daar gaan voelen, en de emoties toelaten, tot die plek weer leeg en ruimtelijk voelt.

Een andere reden dat emoties langer kunnen duren is onderdrukking. Jezelf niet toelaten om te huilen of boos te worden. Vanwege tijd en plaats, vanwege kinderen, vanwege andere mensen in de Kruidvat. Ergens gaan die emoties een weg naar buiten vinden. Anything you resist, persists. Alsof je een bal onder water drukt. Wees lief voor jezelf en geef jezelf de ruimte om te voelen wat je voelt, wanneer je het voelt.

Emotie-trein

De laatste reden die ik kort wil beschrijven is als je een tweede emotie bovenop de eerste ervaart. Wanneer je bijvoorbeeld boosheid ervaart omdat je verdrietig bent (wat in principe ook een verhaal is). Dan wordt het complexer en duurt het langer voordat de emoties oplossen.

Mijn advies

Mijn advies met betrekking tot emoties is denk ik al helder: geef jezelf de ruimte om emoties in hun volle hevigheid te doorvoelen. Ga naar die plek in je lijf waar ze vandaan komen. En huil. Schreeuw. Lach. Tot het op is.

Misschien voelt deze tekst als een uitnodiging. Klik hier om te ontdekken wanneer de volgende tweedaagse plaatsvindt.